Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro dünyasında Churchill adı, yaklaşık on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü tanımlar. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati aşar. Onluk punch 48 kutusu ile onluk 8-9-8 kutusu gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı hemen fark edilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini mümkün kılar ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce takvimde yer açmak hem keyif hem de düzgün yanma için yerinde bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy fazla gelir; sakin bir akşam isteyen kişiye ise uyar. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta sabırlı davranmak tüm içimin gidişatını şekillendirir. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi kolaylaştırır. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin farkını gösterir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra oturmasını ve ortadaki zengin bölümün belirmesini beklemek de anlam kazanır.
Double Corona Çapı ve Boyu
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını aşar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha geniş durur. Kalın çap, kor yüzeyini büyütür ve dumanı serinletir. Punch double corona bu sınıfın tipik bir örneğidir; küba punch duke ise aynı kalınlık düşüncesini başka bir dengeyle gösterir. İki örnek yan yana konduğunda, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun yavaşladığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha kolay ayırt edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini sakin sakin ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda sabırla yanan bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini gösterir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın sevilen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa çok daha fazla söz verir, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda yayılma biçimi belirginleştiği için içici, her bölümü ayrı ayrı yorumlama fırsatı bulur.
Uzun Oturumda Zaman Yönetimi
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını hesaba katmak gerekir. Seksen dakikayı aşabilen oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden yarıda kalırsa keyfi bozulur. Punch mantua puro gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti ister. Short de punch puro ise aynı çizginin kısa kolunu anlatır ve yarım saatlik bir molaya sığar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü tercih etmek akla yatkın bir düzendir. Telefonu uzaklaştırmak ve ortamı baştan hazırlamak da yardımcı olur. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak hazır tutulmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi daha keyifli kılar. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için rahat bir nefesle oturmak yeterlidir. Uzun içimde acele etmemek asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da dingin bir manzaranın eşlik ettiği akşamlarda gerçekleşir.
Gigante Formunu Anlamak
Halka çapı altmışa dayanınca puro, sade bir çubuktan çok ağır bir gövdeye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile farklılaşır. Kalın çaplı punch signature bu sınıfa girer ve koyu harmanını geniş kesitte rahatça taşır. Punch super selection ise belirgin biçimde daha geleneksel ölçülerde kalır ve aradaki fark ilk bakışta anlaşılır. İkisini deneyen biri, kalınlığın duman hacmini nasıl değiştirdiğini kolayca fark eder. Geniş çapta duman daha hacimli ama çoğu zaman daha serin gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye yayılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif sayılmaz. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini yönlendirir. Harmanın dolgunluğunu anlatan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki oranıdır, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda sıralanması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Seçki Kutularıyla Damak Haritası Çıkarmak
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı tatmak akıllı bir yöntemdir. Altılı robusto seçkisi altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda deneme imkanı sağlar. Cao world sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde sunar. Robusto yarım saati hayli geçer, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından birkaç kelime almak yardımcı olur. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat ağır bastı diye bakmak gerekir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha yakın geldiğini ortaya çıkarır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl etkilediğini de ortaya koyar. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama yakışacağına karar vermek çok daha rahatlaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem bulunur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Kalın Çaplı Puroda Yavaş Yanma
Kalın halkalı newman seçkisi kalın halkalı boylara giriş için sade bir seçki oluşturur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine yardım eder. İnspirado red gigante nasıl ise uzun gigante kalıbını güçlü bir harmanla buluşturur. Altmışlık çapta kor yayvan olduğundan puro ağır yanar ve bu da içimi bir saati rahatça aşan bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman soğuk kalır, damakta daha yuvarlak bir his oluşturur. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı tam ısıtmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı önler. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek toparlamak çoğu zaman yeterlidir. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır yapmaz, yalnızca daha geniş kılar, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki sabrının da sonucudur ve bu ayrıntıyı öğrenen biri sonraki purolarda çok daha başarılı ilerler. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha düzgün olur.
Ateşleme ve Kesim Üzerine Notlar
Uzun bir puroda başlangıç kesimi pürüzsüz yapılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek yeterlidir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk seçmek tada koku karışmasını azaltır. Undercrown shade nasıl gibi küçük bir boy hızla ısınır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Nikaragua puro vegafina gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha titiz davranmayı gerektirir. Dumanı acele çekmek ısıyı tırmandırır ve aromayı bozar. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman iş görür. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden tutuşturmak mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı yumuşatır, tadın her aşamada daha berrak kalmasına katkı sağlar. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe dengelemek de bitişe kadar temiz bir tat sağlar, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar sakince yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi tempoda çekildiğine bakar. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir başlangıçtır.
Humidor Düzeni ve Uzun Boylar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda çabuk yıpranır; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen yırtılır. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için bilinen aralıktır. İnce gövdeli ambassadeur ile baalbeck ellilik kutu gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir arşiv kurmak isteyenler için anlam taşır. Kutuyu gereksiz yere kaldırmak dengeyi düşürür. Yeni bir nemlendirici koyarken damıtık su tercih etmek doğrudur. Yeni gelen purolara birkaç gün ortama alışma zamanı tanımak da faydalıdır. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı sıkıştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle karşılaştırmak işe yarar. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe bulmak iyi sonuç verir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı aromalı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir etiket koymak da uzun vadede düzen sağlar. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da yardım eder.
Belicoso ile Churchill Arasındaki Fark
Belicoso sivri başıyla tanınır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında belirgin olur. Belicoso royal puro dumanı dar bir noktada sıkıştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde biraz yoğun ortaya çıkar. Limon kabuklu capitolio gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle denenebilir ve farkı ortaya serer. Düz uç kesimi kolaylaştırır, sivri uç ise özen bekler. Uçtan gereğinden fazla kesmek çekişi hafifletir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman yoğunlaşır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye yayılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta başka başka algılanmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas tercih etmek yırtılmayı azaltır. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve damağa bırakılır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de rolü büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde sınamak en doğru yoldur.
Puro Akşamı İçin Eşlik Seçimi
Uzun bir puroyu rahatça içmek istiyorsanız, ortam da önemlidir. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin vazgeçilmez eşlikçisidir; su ya da soda ise damağı tazeler. Clemenceau puro nasıl kavrulmuş badem tarafıyla kahveye eşlik eder, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten aldığı için ağırlaşmaz. Quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere uyar. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre beklemek akıllıcadır. Ortam havadar ve sakin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman birikir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro zamanı unutturur, yalnız içildiğinde ise daha ayrıntılı tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da akşamı bütünler, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı baştan hazırlamak keyfi derinleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir ritüele dönüşür.